Çocuklarda
Göz Muayenesi İlk Ne zaman yapılmalıdır ?
Gözlük ihtiyacı, şaşılık, katarakt, göz tansiyonu, göz kapağı
şekil bozuklukları, göz yaşı kanalı tıkanıklığı, göz tümörleri
ve benzeri her türlü göz hastalığı yeni doğan bebekler de
görülebilir. Çocuklarda göz muayenesi yeni doğan döneminden
başlayarak yapılmalıdır. İlk muayene yeni doğan odasında
deneyimli bir hemşire veya çocuk doktoru tarafından yapılır.
Daha sonra ki muayeneler 6. Ve 18. Aylarda çocuk doktoru
tarafından genel göz muayenesi olarak yapılmalıdır.
Bu dönem içinde ebeveynler göz kayması, kapak düşüklüğü, sık
göz kırpma, gözleri ovuşturma gibi normal dışı bir bulgu
gördüklerinde hemen göz doktoruna başvurmalıdırlar. Ailede
bilinen bir göz hastalığı varsa bunun erken dönemde izleme
alınması gerekir. Gözler tamamen normal görünümünde olsa bile
her çocuk 3 yaşına kadar mutlaka göz muayenesi yapılmalıdır.
Genellikle tek gözde ortaya çıkan göz tembellikleri muayene
edilmedikçe bulgu vermezler ve saptanamazlar. Daha sonra 5
yaşında ve okula başlarken muayeneler tekrarlanır.
Yeni doğan bebeğin muayenesi
zor değil midir?
Yeni doğan bebeğin muayenesi erişkin muayenesine göre bazı
zorluklar taşır. Ancak, bebeğin mutlaka muayenesi gerekiyorsa
bu, narkozla da yapılabilir. Fakat narkoz için birinci koşul,
bebeğin narkoz almasına engel bir sağlık probleminin mevcut
olmamasıdır. Bu nedenle önce çocuk hastalıkları uzmanı ile
konsültasyon yapılarak, narkoza engel bir durumun olup olmadığı
öğrenilir. Deneyimli bir anestezi uzmanının varlığında
bebeklerin uyutulmasının korkulacak hiçbir yanı yoktur.
Çocuklarda
en sık ortaya çıkan göz kusurları nelerdir?
Çocuklarda en çok görülen göz bozuklukları; düzeltilmemiş
kırma kusurları ve şaşılıktır. Kayan gözün görmeyi öğrenebilmesi
için şaşılığın çocukken ve en erken yaşta gözlükle veya
ameliyatla tedavi edilmesi gerekir. Şaşılık düzeltilse bile
tembellik için kapatma tedavisi uygulanır. 9-10 yaşına kadar
tedavi edilmeyen, görme bozuklukları sonucu gelişen tembelliğin
ileri yaşlarda tedavisi mümkün olmaz
Göz tembelliği tedavisi neden
erken yapılmalıdır?
Belli bir numaranın üstündeki hipermetrop veya astigmat bir
göz yakını çok bulanık gördüğünden çocukluk çağında iyi ve net
görmeyi öğrenemediğinden tembel kalabilir. Ayrıca iki göz
arasındaki numara farkı fazla olduğunda, daha yüksek numaralı
olan göz tembel kalır. Göz tembelliği tedavisi ancak 9-10 yaşına
kadar mümkün olan önemli bir göz problemidir. Tembellik
tedavisinde ne kadar geç kalınırsa sonuç o kadar başarısız olur.
Bu yüzden, çocukların en geç 3-4 yaşında göz muayenesinden
geçirilmeleri önerilir. Göz tembelliği tedavisinde iyi gören göz
kapatılarak tembel gözün tek başına görmeyi öğrenmesi sağlanır.
Şaşılık göz tembelliğine neden
olur?
Şaşılık,
gözlerin paralel bakamaması durumudur. Gözlerin bir tanesi
hedefe bakarken diğeri başka bir yere yönelmiştir. Şaşılık tek
gözde ise şaşı göz az görür ve tembel kalır. Şaşı gözlerde
derinlik hissi yoktur veya çok az gelişmiştir. Şaşılıklar;
çocukluk çağı şaşılıkları, paralitik şaşılıklar (göz kasları
felci) ve ikincil şaşılıklar olarak 3 ana sınıfa ayrılabilirler.
Çocukluk şaşılıkların en sık rastlanılanları içe ve dışa
şaşılıklardır. Bazen tek bazen çift taraflı olabilirler. İçe
şaşılıklar genellikle hipermetrop gözlerde gözlenir. Bu
şaşılıklar bazen sadece gözlük kullanımıyla düzelebilir.
Gözlükle tam olarak düzelemeyen şaşılıkların ise ameliyatla
düzeltilmeleri gerekir. Sürekli kayan göz az görür ve iyi
görmeyi öğrenemez, tembel kalır.
Çocukluk çağında dışa kayan gözler çoğunlukla miyopturlar.
Dışa kayma bazen gizli bazen aşikar olabilir. Bu tip şaşılıkta
güneş ışığı gizli şaşılığı aşikar hale getirebilir. Çocuk,
güneşte, dışa kayan gözünü tek taraflı kapatma eğiliminde olur.
Bazen tek bazen çift taraflı olabilir. Tek taraflı dışa
kaymalarda derinlik hissi azalmıştır. Tembellik de gelişebilir.
Şaşılıkların en önemli sebeplerinden biri de göz kaslarına gelen
sinirlerinin felcidir. Bu felçler bazen doğuştan bile mevcutken,
bazen travma veya ateşli hastalıklar sonucu da ortaya
çıkabilirler. Ayrıca gözün optik ortamında bir engel, ikincil
şaşılığa (katarakt, kapak düşüklüğü vs) görmeyen gözün dışa-içe
kaymasına neden olabilir.
Gözlük kullanmak göz numarasını
etkiler mi?
Gözün numarası gözün kırıcılık değerinin sonucudur. Bu değeri
korneanın eğimi ve gözün uzunluğu belirler. Gözün numarası
herhangi bir alışkanlıkla değişmez. Yani gözlük
kullanmak/kullanmamak, yüksek/düşük numaralı gözlük kullanmak,
çok/az okumak gözlerin numaralarını yükseltmez/azaltmaz.
Gözbebeğinin Rengi neleri
anlatır?
Gözbebeği, gözün renkli kısmının ortasındaki siyah
yuvarlaktır. Gözbebeğinin beyaz, gri veya sarı gibi siyah
dışındaki bir renge dönüşmesi ciddi hastalıklara (katarakt,
tümörler, enfeksiyon, gelişim bozuklukları) işaret eder.
Doğuştan Göz içi Basınç
Yüksekliği (Doğuşsal Glokom) nedir?
Erken müdahale edilmediğinde kalıcı körlüğe yol açan ciddi
bir bozukluktur. Işıktan etkilenme, gözlerde sulanma, gözlerini
kısma ve gözün ortasında yer alan kornea ismini verdiğimiz
saydam yapının ve gözün renkli tabakasının büyümesi en önemli
belirtileridir. Göz içi basıncı yüksek seyretmeye devam ederse
göz sinirinde çukurlaşma yani sinir hücrelerinde ölme meydana
gelir. Ve maalesef görme sinirlerinde oluşan hasar herhangi bir
tedavi ile düzeltilemez ve uygulanan tedavi hasar görmemiş olan
sinir dokularının korunmasına yöneliktir. Tanı ancak göz
tansiyonun ölçümü yapılarak konulabilmektedir.
Gözde
Sulanma (Göz Yaşı Kanal Tıkanıklığı) nedir?
En sık görülen nedeni gözyaşı kanallarının tıkanıklıkları
veya darlıklarıdır. Bu duruma bazen gözde kızarıklık olmaksızın
oluşan çapaklanma eşlik edebilir. Burun köküne basıldığında
çapaklanmaya neden olan iltihabi sıvılar çıkar. Bu durum ilk bir
yaş içerisinde anne-babalar için sıkıntılı bir durum oluşturur,
fakat genellikle bu sürenin sonunda kanal açılır ve çocuğun
şikâyetleri kaybolur. Bu dönem içerisinde kanalın açılmasını
kolaylaştırmak için burun köküne masaj önerilir. Çapaklanmanın
olduğu dönemlerde ise antibiyotikli damlalar kullanılır.
Bir yaşın sonunda kanal hala açılmamış ise genel anestezi
altında sondalama yapılabilir. Sondalama işlemi başarısız olduğu
takdirde bir defa daha tekrarlanabilir. Buna rağmen kanal
açılmazsa 3–4 yaşlarını geçtikten sonra ise tedavi cerrahi
müdahaledir.
Doğuştan katarakt nedir ?
Normal olarak saydam olması gereken göz merceğinin
saydamlığını kaybedip beyazlaşmasına katarakt denir. Katarakt
çoğunlukla yaşlılarda olduğu halde yeni doğan bebeklerde veya
çocuklarda da görülebilir. Bu tür katarakt, doğuştan katarakt
olarak isimlendirilir. Akraba evliliklerinde, ailesinde doğuştan
katarakt olanlarda görülebilir.
Çocuklarda Konjonktivit Nedir?
Konjonktivitler, mikrobik, alerjik olmak üzere çok
çeşitlidir. Sulanma, çapaklanma, kaşıntı, batma, kızarıklık,
gibi belirtiler verirler. Zamanında tedavi edilmezse
kronikleşebilir.
Çocuklarda Göz hastalığı
belirtileri nelerdir?
* Göz kayması
* Göz kapağı düşüklüğü
* Göz yaşarması
* Çapaklanma
* Şişlik
* Bir gözü kapayarak bakma
* Çok yakından okuma
* TV’yi yakından izleme
* Gözlerini kısarak bakma
* Okuduğu yeri kaçırma
* Okuduğu yeri belirlemek için parmak kullanma
* Düşük performans
* Baş ağrısı
* Baş dönmesi
* Bulantı
* Sakarca davranış
* Dalgınlık
* Başı bir yana eğerek bakma
* Sık sık gözleri kaşıma
* Bebek 3 aylık olmasına rağmen bakışları odaklayamama
* Ailede ciddi göz hastalığı varlığı durumunda çocukta göz
hastalığı olabileceğini düşünmek gerekir.
Yukarıdaki durumlarda çocuğunuz hemen bir göz doktorunun
muayene etmesi gerekmektedir. |